Με συγκρατημένη αισιοδοξία, αλλά και αρκετούς ανοιχτούς λογαριασμούς, μπαίνει στην τελική ευθεία η ελαιοκομική περίοδος στη Χαλκιδική. Η συγκομιδή της χονδροελιάς Χαλκιδικής βρίσκεται πλέον περίπου 20 ημέρες μακριά, με τους παραγωγούς να περιμένουν να δουν στην πράξη πώς θα αποτυπωθούν στο χωράφι οι φετινές ιδιαιτερότητες.
Η εικόνα που διαμορφώνεται μέχρι σήμερα έχει δύο όψεις. Από τη μία, οι καιρικές συνθήκες του καλοκαιριού φαίνεται πως ευνόησαν την ποιότητα του καρπού, καθώς δεν σημειώθηκαν παρατεταμένα κύματα ακραίων θερμοκρασιών. Από την άλλη, η ποσότητα της παραγωγής αναμένεται σημαντικά χαμηλότερη, με τη μείωση να εκτιμάται ακόμη και στο 50% σε σχέση με την περσινή χρονιά.
Ο πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Πολυγύρου «Η Ένωση», Παύλος Παπαδόπουλος, περιγράφει μια χρονιά που μπορεί να μην έχει τα προβλήματα που δημιουργεί ένας ακραίος καύσωνας, έχει όμως τις δικές της σημαντικές δυσκολίες.
Καλή εικόνα από τον καιρό, αλλά λιγότερος καρπός
«Βρισκόμαστε πλέον 20 μέρες πριν τη συγκομιδή της χονδροελιάς Χαλκιδικής και φαίνεται ότι όλα θα εξελιχθούν καλώς όσον αφορά τις καιρικές συνθήκες», ανέφερε ο κ. Παπαδόπουλος, χαρακτηρίζοντας το φετινό καλοκαίρι ως ένα «καλό καιρικά καλοκαίρι».
Η απουσία ιδιαίτερα υψηλών θερμοκρασιών θεωρείται θετικό στοιχείο για την καλλιέργεια, καθώς οι μεγάλες θερμικές καταπονήσεις μπορούν να επηρεάσουν τόσο την ανάπτυξη όσο και την ποιότητα του καρπού.
Το πρόβλημα, όμως, βρίσκεται αλλού: στα δέντρα υπάρχει λιγότερος καρπός.
Η παραγωγή μπορεί να είναι μειωμένη έως και 50%
Σύμφωνα με την εκτίμηση του προέδρου του συνεταιρισμού, η φετινή παραγωγή χονδροελιάς αναμένεται να είναι περίπου 50% χαμηλότερη από την περσινή.
Η εικόνα αυτή δεν προέκυψε απαραίτητα επειδή τα δέντρα δεν άνθισαν. Αντίθετα, όπως εξηγεί ο κ. Παπαδόπουλος, υπήρξε ικανοποιητική ανθοφορία, όμως το επόμενο και κρίσιμο στάδιο, αυτό του δεσίματος των καρπών, δεν εξελίχθηκε όπως θα περίμεναν οι παραγωγοί.
Με απλά λόγια, τα δέντρα άνθισαν, όμως δεν μετατράπηκε η ανθοφορία στον αναμενόμενο αριθμό καρπών.
Σε αυτό φαίνεται να έπαιξαν ρόλο και οι καιρικές συνθήκες κατά την περίοδο της ανθοφορίας.
Η «κούραση» των δέντρων μετά από δύο δυνατές χρονιές
Στην εξίσωση της φετινής μειωμένης παραγωγής προστίθεται και ένας ακόμη παράγοντας: η κόπωση των ελαιόδεντρων.
Τα προηγούμενα δύο χρόνια ήταν ιδιαίτερα καλές παραγωγικές χρονιές για τη χονδροελιά, γεγονός που φαίνεται πως έχει αφήσει το αποτύπωμά του στα δέντρα.
Μετά από δύο συνεχόμενες δυνατές σοδειές, η φετινή μειωμένη παραγωγή μπορεί να αποτελεί, σε έναν βαθμό, μέρος του φυσικού παραγωγικού κύκλου των δέντρων.
Έτσι, οι παραγωγοί καλούνται φέτος να δουλέψουν με λιγότερες ποσότητες, γεγονός που αποκτά ιδιαίτερη σημασία και για την αγορά, ειδικά σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος παραγωγής έχει αυξηθεί σημαντικά.
Ο δάκος παραμένει ο μεγάλος «πονοκέφαλος»
Πέρα από τη μειωμένη παραγωγή, ένα ακόμη ζήτημα που απασχολεί έντονα τους ελαιοπαραγωγούς της Χαλκιδικής είναι ο δάκος της ελιάς.
Παρά τους ψεκασμούς που πραγματοποιήθηκαν, η αντιμετώπιση του εντόμου δεν φαίνεται να ήταν στον βαθμό που θα επιθυμούσαν οι παραγωγοί.
«Πρόβλημα αντιμετωπίσαμε δυστυχώς με τον κατά νούμερο ένα εχθρό της ελιάς, τον δάκο, καθώς ενώ έγιναν οι απαραίτητοι ψεκασμοί, δεν μπορέσαμε να τον περιορίσουμε», σημείωσε ο κ. Παπαδόπουλος.
Το πρόβλημα δεν σημαίνει ότι η παραγωγή κινδυνεύει συνολικά, δημιουργεί όμως ποιοτικό ζήτημα για μέρος του καρπού.
Όπως εκτιμάται, ένα μικρό ποσοστό ενδέχεται να βγει εκτός των επιθυμητών προδιαγραφών εξαιτίας των προσβολών από τον δάκο, γεγονός που θα φανεί με μεγαλύτερη σαφήνεια όταν ξεκινήσει η συγκομιδή και ο καρπός οδηγηθεί στην επεξεργασία.
Και στη μέση οι εργάτες γης
Σαν να μην έφταναν οι μειωμένες ποσότητες και ο δάκος, οι παραγωγοί έχουν να αντιμετωπίσουν και ένα πρόβλημα που επανέρχεται κάθε χρόνο: την εξασφάλιση επαρκών εργατικών χεριών για τη συγκομιδή.
Ο χρόνος πλέον πιέζει, καθώς απομένουν περίπου τρεις εβδομάδες μέχρι την έναρξη της συγκομιδής και οι παραγωγοί πρέπει να γνωρίζουν εγκαίρως με ποιο προσωπικό θα πραγματοποιήσουν τη συλλογή του καρπού.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στα προβλήματα που, σύμφωνα με τον κ. Παπαδόπουλο, παρουσιάζονται με την πλατφόρμα για τη μετάκληση εργατών από την Αλβανία.
Η ελπίδα είναι ότι τα προβλήματα θα αντιμετωπιστούν άμεσα. Σε διαφορετική περίπτωση, όμως, υπάρχει ορατός κίνδυνος να δημιουργηθούν καθυστερήσεις στη συγκομιδή.
Και η καθυστέρηση στην περίπτωση της χονδροελιάς δεν είναι μια απλή πρακτική δυσκολία.
Γιατί η έγκαιρη συγκομιδή είναι κρίσιμη
Ο χρόνος που θα μαζευτεί ο καρπός έχει άμεση σχέση με την ποιότητα και τον τρόπο επεξεργασίας του.
Εάν η συγκομιδή καθυστερήσει σημαντικά, υπάρχει ο κίνδυνος ο καρπός να προχωρήσει περισσότερο προς την πλήρη ωρίμανση και να γίνει μαύρος.
Αυτό δεν αποτελεί τον επιθυμητό στόχο για τη χονδροελιά Χαλκιδικής και μπορεί να αλλάξει τόσο τα χαρακτηριστικά του προϊόντος όσο και τον τρόπο με τον οποίο θα οδηγηθεί στην επεξεργασία.
Για τον λόγο αυτό, η διαθεσιμότητα εργατικών χεριών δεν αφορά μόνο το αν θα μαζευτούν εγκαίρως οι ελιές. Αφορά άμεσα και την ποιότητα της φετινής παραγωγής.
Συγκρατημένες εκτιμήσεις για τις τιμές
Μέσα σε αυτό το σκηνικό έχουν ήδη αρχίσει οι συζητήσεις για τις τιμές της νέας σοδειάς.
Ο πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Πολυγύρου «Η Ένωση» απευθύνει έκκληση για αυτοσυγκράτηση στις πρόωρες εκτιμήσεις, τόσο από τους συνεταιρισμούς όσο και από τους αγρότες-μεσίτες.
Όπως επισημαίνει, δεν είναι εύκολο να γίνουν ασφαλείς προβλέψεις για την τιμή πριν ακόμη ξεκινήσει η συγκομιδή και αποτυπωθούν με ακρίβεια οι πραγματικές ποσότητες και η ποιότητα του προϊόντος.
Παράλληλα, υπάρχει και ένας ακόμη παράγοντας: το κόστος παραγωγής.
«Δεν μπορούμε να μιλάμε για τιμές που αναφέρθηκαν τις προηγούμενες ημέρες όταν είμαστε σε μειωμένη παραγωγική χρονιά κι όταν το κόστος έχει πάει στα ύψη χωρίς ταβάνι», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Το μήνυμα προς την αγορά είναι να υπάρξει προσοχή στις δημόσιες εκτιμήσεις, ώστε να μην δημιουργούνται προσδοκίες ή εντυπώσεις που δεν ανταποκρίνονται στα πραγματικά δεδομένα της φετινής παραγωγής.
Μια δύσκολη εξίσωση λίγο πριν τη συγκομιδή
Η φετινή χρονιά για τη χονδροελιά Χαλκιδικής μπαίνει, λοιπόν, στην τελική της ευθεία με καλό σύμμαχο τον καιρό, αλλά με μειωμένες ποσότητες και δύο σημαντικά μέτωπα ανοιχτά.
Η παραγωγή εκτιμάται ότι μπορεί να είναι έως και 50% μικρότερη, ο δάκος έχει αφήσει το αποτύπωμά του σε μέρος του καρπού, ενώ η επάρκεια εργατικών χεριών παραμένει ζητούμενο.
Την ίδια ώρα, οι παραγωγοί περιμένουν να δουν πώς θα διαμορφωθούν οι τιμές της νέας σοδειάς, έχοντας απέναντί τους ένα σημαντικά αυξημένο κόστος παραγωγής.
Σε περίπου 20 ημέρες, όταν ξεκινήσουν τα συνεργεία να μπαίνουν στα χωράφια, θα αρχίσει να ξεκαθαρίζει η πραγματική εικόνα. Μέχρι τότε, όπως επισημαίνει και ο πρόεδρος του συνεταιρισμού, οι εκτιμήσεις χρειάζονται μέτρο και κυρίως να βασίζονται στα πραγματικά δεδομένα της φετινής σοδειάς.
