Ένα από τα πιο κρίσιμα στάδια στην καλλιέργεια της ελιάς είναι η περίοδος της ανθοφορίας και της πρώτης καρπόδεσης. Οι παραγωγοί καλούνται αυτές τις εβδομάδες να προστατεύσουν την καλλιέργεια από σοβαρούς εχθρούς, οι οποίοι μπορούν να προκαλέσουν σημαντική απώλεια παραγωγής και υποβάθμιση της ποιότητας του καρπού.
Αν οι προσβολές δεν αντιμετωπιστούν έγκαιρα, το αποτέλεσμα γίνεται εμφανές από τα τέλη καλοκαιριού και ιδιαίτερα στις αρχές Σεπτεμβρίου, όταν παρατηρείται έντονη καρπόπτωση και μειωμένη παραγωγή.
Ο πυρηνοτρήτης αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους εχθρούς της ελιάς
Ο πυρηνοτρήτης της ελιάς είναι ένα μικρό λεπιδόπτερο έντομο, γνωστό στους παραγωγούς για τις σοβαρές ζημιές που προκαλεί σε άνθη, καρπούς και φύλλα. Το έντομο αναπτύσσει διαφορετικές γενιές μέσα στη χρονιά, όμως η πιο επικίνδυνη για την παραγωγή είναι η καρπόβια γενιά.
Οι προνύμφες εισέρχονται στον νεαρό καρπό και τρέφονται στο εσωτερικό του, προκαλώντας εξασθένηση και τελικά πτώση της ελιάς. Σε περιπτώσεις έντονης προσβολής, οι απώλειες μπορεί να είναι ιδιαίτερα μεγάλες, ειδικά σε ξηροθερμικές περιοχές ή σε ελαιώνες χωρίς σωστή φυτοπροστασία.
Το πρόβλημα συχνά δεν γίνεται άμεσα αντιληπτό, καθώς ο καρπός δείχνει αρχικά φυσιολογικός. Ωστόσο, αργότερα εμφανίζεται μαζική καρπόπτωση, με αποτέλεσμα σημαντική μείωση της παραγωγής.
Το άκαρι απειλεί κυρίως τη βρώσιμη ελιά
Εξίσου σημαντική αυτή την περίοδο είναι και η αντιμετώπιση του ακάρεος της ελιάς, κυρίως στις βρώσιμες ποικιλίες όπου οι απαιτήσεις ποιότητας είναι ιδιαίτερα υψηλές.
Το άκαρι είναι ένας μικροσκοπικός οργανισμός που προσβάλλει τρυφερή βλάστηση, άνθη και νεαρούς καρπούς. Οι προσβολές προκαλούν παραμορφώσεις, τραυματισμούς στην επιφάνεια του καρπού και μειωμένη ανάπτυξη της ελιάς.
Στη βρώσιμη ελιά, ακόμη και μικρές ζημιές μπορούν να οδηγήσουν σε υποβάθμιση της εμπορικής αξίας του προϊόντος, καθώς αλλοιώνεται η εμφάνιση και η ποιότητα του καρπού. Παράλληλα, σε έντονες προσβολές μπορεί να παρουσιαστεί ανθόπτωση ή μειωμένη καρπόδεση.
Οι υψηλές θερμοκρασίες και η ξηρασία ευνοούν την ανάπτυξη των ακάρεων, γι’ αυτό απαιτείται συνεχής παρακολούθηση των ελαιώνων αυτή την περίοδο.
Τρόποι καταπολέμησης και σωστός προγραμματισμός εφαρμογών
Η επιτυχής αντιμετώπιση τόσο του πυρηνοτρήτη όσο και του ακάρεος βασίζεται κυρίως στην έγκαιρη παρέμβαση και στη σωστή παρακολούθηση του πληθυσμού τους.
Για τον πυρηνοτρήτη εφαρμόζονται εγκεκριμένα εντομοκτόνα σκευάσματα την κατάλληλη χρονική στιγμή, συνήθως μετά την ανθοφορία και κατά το στάδιο της καρπόδεσης, σύμφωνα πάντα με τις οδηγίες των γεωπόνων και τα δελτία γεωργικών προειδοποιήσεων. Σε πολλές περιπτώσεις απαιτούνται 1 έως 2 εφαρμογές, ανάλογα με την ένταση της προσβολής και τις καιρικές συνθήκες.
Για το άκαρι χρησιμοποιούνται ειδικά ακαρεοκτόνα ή σκευάσματα θείου όπου επιτρέπεται, με ιδιαίτερη προσοχή στις θερμοκρασίες εφαρμογής ώστε να αποφευχθούν φυτοτοξικότητες. Συνήθως πραγματοποιούνται 1 έως 2 εφαρμογές, ενώ σε έντονες προσβολές μπορεί να χρειαστεί επανάληψη.
Υπάρχουν όμως και εναλλακτικές οικολογικές λύσεις με φυσικά καινοτόμα προϊόντα που περιέχουν ωφέλιμους μικροοργανισμούς, ιδιαίτερα όταν τα δέντρα και τα φυτά βρίσκονται υπό πίεση (stress). Τα προϊόντα αυτά μπορούν να συμβάλουν στη φυσική αντιμετώπιση των καταπονήσεων. Το ΜΕΤΑΒ Pro, σε συνδυασμό με τα κατάλληλα φυσικά σκευάσματα, προλαμβάνει και ενισχύει την αντοχή και υγιή ανάπτυξη των δέντρων.
Η συνεχής παρακολούθηση του ελαιώνα και η συνεργασία με γεωπόνο αποτελούν βασικά στοιχεία για την αποτελεσματική προστασία της παραγωγής και τη διατήρηση της ποιότητας του καρπού μέχρι τη συγκομιδή.
Γράφει ο Κωνσταντίνος Κατραντζής
