Σε τροχιά ανεξέλεγκτων ανατιμήσεων εισέρχεται η αγορά των φρούτων και των λαχανικών, καθώς το διπλό «χτύπημα» από το κόστος καυσίμων και λιπασμάτων δημιουργεί συνθήκες ασφυξίας στον πρωτογενή τομέα.
Το εκρηκτικό κοκτέιλ που συνθέτουν οι συνεχείς αυξήσεις στο πετρέλαιο κίνησης και το διεθνές «ράλι» στις τιμές των λιπασμάτων απειλεί πλέον άμεσα την αλυσίδα εφοδιασμού. Οι παραγωγοί, αδυνατώντας να απορροφήσουν το αυξημένο κόστος, προειδοποιούν για μια δύσκολη συνέχεια που θα έχει άμεσο αντίκτυπο στην τσέπη του καταναλωτή.
«Στα προϊόντα μας αν δεν γίνει λίπανση σωστή, θα έχουμε μείωση της παραγωγής», σημειώνει ο αντιπρόεδρος της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Μεσσηνίας, Χρήστος Θεοδωρακόπουλος.
«Όλες αυτές οι αυξήσεις μετακυλίονται στα προϊόντα», τόνισε από τη δική του πλευρά ο πρόεδρος Αγροτικού Συνεταιρισμού Συλλόγου Χανδρινού Μεσσηνίας.
Η χρηματιστηριακή τιμή της ουρίας, που είναι ένα λίπασμα ευρείας χρήσης, βρέθηκε στο υψηλότερο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 2022, αγγίζοντας τα 601 δολάρια ο τόνος.
«Αυτή τη στιγμή υπάρχει μια τεράστια έλλειψη σε πρώτες ύλες, ιδίως στη θεωρία, η οποία είναι άμεσα συνδεδεμένη με το φυσικό αέριο. Οι αυξήσεις αυτή τη στιγμή είναι γύρω στο 50% σε σχέση με αυτά που αγοράζαμε πριν από δύο μήνες», ανέφερε σχετικά στην κάμερα του ΕΡΤnews ο πρόεδρος Ελευθέρων Επαγγελματιών Γεωπόνων Μεσσηνίας, Απόστολος Ζωντανός.
«Αυτή τη στιγμή και οι βιομηχανίες έχουν σταματήσει τις παραδόσεις» ανέφερε ο αγρότης Χρήστος Σουλιώτης.
Πιέσεις στο κόστος παραγωγής ασκεί και το πετρέλαιο κίνησης με το οποίο οι αγρότες γεμίζουν τα ρεζερβουάρ των τρακτέρ τους. Η μέση πανελλαδική τιμή του έχει αυξηθεί κατά 33 λεπτά το λίτρο από την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή, αγγίζοντας πλέον τα 1,9 ευρώ το λίτρο.
«Δεν μπορούμε πλέον να γεμίσουμε το ντεπόζιτο του τρακτέρ για να δουλέψουμε», τόνισε ο Ιορδάνης Ιωαννίδης, επίσης αγρότης.
«Βρισκόμαστε σε μια περίοδο που παράγουμε πατάτα, φτάνει να θέλει 60 80 ευρώ το στρέμμα σε πετρέλαιο και με την αύξηση αυτή αυξάνεται. Δηλαδή θα φτάσει να θέλει 80 με 100 ευρώ το στρέμμα», ανέφερε η Σταυρούλα Γκαργκουλα, γραμματέας Αγροτοκτηνοτροφικού Συλλόγου Μεσσήνης.
Η αύξηση του κόστους παραγωγής έχει ήδη επηρεάσει τις τιμές σε ορισμένα αγροτικά προϊόντα. Στις μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ οι εγχώριες ντομάτες πωλούνται στα 2,35 ευρώ το κιλό, όταν στα τέλη Φεβρουαρίου κόστιζαν 1,88, παρουσιάζοντας άνοδο κατά 25%.
Το μεγάλο αγκάθι βέβαια στον πληθωρισμό των τροφίμων εξακολουθεί να είναι το μοσχαρίσιο κρέας, με τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης, μιλώντας στο Reuters να προαναγγέλλει μέτρα για τη συγκράτηση της τιμής του.
«Η κυβέρνηση έχει αποφασίσει προφανώς να κάνει μια αξονική τομογραφία της κατάστασης εκεί και να δούμε γιατί συμβαίνει αυτό και τι διαφορετικό θα μπορούσε να γίνει και δεν θα μείνουμε προφανώς στο επίπεδο της θεωρίας» σημείωσε μεταξύ άλλων ο Κωστής χατζηδάκης.
Η κυβέρνηση βρίσκεται ήδη σε διαβουλεύσεις και για το θέμα των υψηλών τιμών στα λιπάσματα, με στόχο να υπάρξει παρέμβαση το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα.
Το ίδιο κλίμα επισημάνθηκε και στην εκπομπή ΣΥΝΔΕΣΕΙΣ κατά τη συζήτηση του καθηγητή Αγροτικής Οικονομίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Γιώργου Βλόντζου και του προέδρου της ΓΣΕΒΕΕ, Γιώργου Καββαθά.
Όπως εξηγήθηκε από τον κ. Βλόντζο, οι αυξήσεις στα λιπάσματα – ιδίως στα αζωτούχα – συνδέονται άμεσα με το υψηλό ενεργειακό κόστος που απαιτείται για την παραγωγή τους. Παράλληλα, επηρεάζεται συνολικά η αλυσίδα τροφίμων, καθώς αυξάνονται και τα μεταφορικά κόστη, ενώ σε αρκετές αναπτυσσόμενες χώρες οι κρατικές επιδοτήσεις για αγροτικές εισροές επιβαρύνουν περαιτέρω τις οικονομίες τους.
Αντίστοιχα, στον τομέα των ζωοτροφών, η αλλαγή στις θαλάσσιες μεταφορές –λόγω γεωπολιτικών εξελίξεων– οδηγεί σε αύξηση του κόστους, το οποίο τελικά μετακυλίεται στον καταναλωτή. Ωστόσο, επισημάνθηκε ότι στην Ελλάδα οι παραγωγοί δυσκολεύονται να μεταφέρουν το αυξημένο κόστος στον επόμενο κρίκο της αλυσίδας, γεγονός που τους καθιστά ευάλωτους στον διεθνή ανταγωνισμό. Η εξέλιξη της κατάστασης εκτιμάται ότι θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια του πολέμου.
Από την πλευρά των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, ο κ. Καββαθάς υπογράμμισε την ανάγκη για άμεσα, εμπροσθοβαρή μέτρα στήριξης, ιδίως σε καύσιμα και ηλεκτρική ενέργεια, καθώς και για ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων, στα πρότυπα της επιστρεπτέας προκαταβολής της περιόδου της πανδημίας. Όπως ανέφερε, ήδη καταγράφονται πιέσεις στην αγορά, με τους καταναλωτές να περιορίζουν τις δαπάνες τους, ενώ –σύμφωνα με στοιχεία του Ινστιτούτου της ΓΣΕΒΕΕ– το 62% των νοικοκυριών δυσκολεύεται να καλύψει βασικές ανάγκες.
Φωτογραφία: Envato
