Την ανάγκη για μια διαφορετική αγροτική πολιτική, με έμφαση στην πραγματική παραγωγή, τη στήριξη των επαγγελματιών αγροτών και την πρόληψη των ζημιών, ανέδειξε ο Θωμάς Μόσχος, τομεάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης (ΕΛΑΣ), μιλώντας στο κανάλι της Ναυτεμπορικής.
Ο κ. Μόσχος περιέγραψε μια ιδιαίτερα δύσκολη κατάσταση στον πρωτογενή τομέα, υποστηρίζοντας ότι ο κλάδος βρίσκεται σε πορεία συρρίκνωσης και πως δεν υπάρχει σήμερα ένας σαφής σχεδιασμός για το μέλλον. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην κτηνοτροφία, σημειώνοντας ότι παραγωγοί που επλήγησαν από τον Daniel εξακολουθούν να περιμένουν αποζημιώσεις, ενώ δεν έχει προχωρήσει, όπως ανέφερε, η ανασύσταση του ζωικού κεφαλαίου.
Παράλληλα, επισήμανε ότι τα προβλήματα της κτηνοτροφίας επηρεάζουν συνολικά τη γεωργική παραγωγή, καθώς σημαντικό μέρος της γεωργικής παραγωγής κατευθύνεται στην κάλυψη των αναγκών της κτηνοτροφίας. Την ίδια ώρα, έκανε λόγο για αυξημένες εισαγωγές τροφίμων, τις οποίες συνέδεσε με τη μειωμένη εγχώρια παραγωγή.
Κριτική στις αγροτικές ενισχύσεις
Ιδιαίτερα επικριτικός εμφανίστηκε για τον τρόπο με τον οποίο, όπως υποστήριξε, κατανέμονται οι αγροτικές ενισχύσεις. Ανέφερε χαρακτηριστικά ότι οι παραγωγοί που καλλιεργούν και παράγουν αντιμετωπίζουν αυστηρούς ελέγχους, με αποτέλεσμα ακόμη και μια έκταση να χαρακτηρίζεται από το σύστημα monitoring «κίτρινη» ή «κόκκινη» και να καθυστερεί η πληρωμή της επιδότησης.
Στον αντίποδα, υποστήριξε ότι υπάρχουν περιπτώσεις δικαιούχων που δεν έχουν πραγματική σχέση με την παραγωγική διαδικασία και εξακολουθούν να λαμβάνουν ενισχύσεις. Έφερε μάλιστα ως παράδειγμα τον αριθμό των επιδοτούμενων αιγοπροβάτων, υποστηρίζοντας ότι υπάρχει μεγάλη απόσταση μεταξύ των αριθμών των ζώων που επιδοτούνται και των παραγωγικών ζώων που καταγράφονται στα στοιχεία της κυβέρνησης.
Ο κ. Μόσχος υποστήριξε ακόμη ότι η Κοινή Αγροτική Πολιτική δίνει στα κράτη περιθώρια ως προς τον τρόπο εφαρμογής των ενισχύσεων και πως η Ελλάδα θα μπορούσε να αξιοποιήσει διαφορετικά αυτά τα περιθώρια, ώστε οι πόροι να κατευθύνονται περισσότερο στην πραγματική εγχώρια παραγωγή.
Προτάσεις για νέους αγρότες και ΕΛΓΑ
Αναφερόμενος στο σχέδιο αγροτικής πολιτικής της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης, σημείωσε ότι οι βασικοί πυλώνες έχουν ήδη καθοριστεί και απομένει η εξειδίκευση και η κοστολόγηση επιμέρους προτάσεων.
Μεταξύ αυτών είναι μέτρα για την προσέλκυση και παραμονή νέων ανθρώπων στον πρωτογενή τομέα, αλλά και συγκεκριμένες προτάσεις για τη λειτουργία του ΕΛΓΑ. Όπως ανέφερε, απαιτούνται αλλαγές ώστε τα κίνητρα να είναι προσαρμοσμένα στις ανάγκες των νέων αγροτών και να δημιουργούν πραγματικές προϋποθέσεις για την ανάπτυξη βιώσιμων εκμεταλλεύσεων.
Ένα ακόμη ζήτημα που έθεσε είναι το υψηλό κόστος εισόδου στον αγροτικό τομέα. Όπως ανέφερε, μια βιώσιμη κτηνοτροφική μονάδα μπορεί να απαιτεί επένδυση περίπου μισού εκατομμυρίου ευρώ, ενώ το κόστος για μια γεωργική εκμετάλλευση μπορεί να κυμαίνεται από μερικές δεκάδες χιλιάδες έως εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ, ανάλογα με την καλλιέργεια.
«Να προλαμβάνουμε τη ζημιά, όχι να περιμένουμε την καταστροφή»
Κεντρικό σημείο της προσέγγισής του είναι η πρόληψη αντί της εκ των υστέρων αποζημίωσης. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε την ανάγκη να υπάρχουν αντίστοιχα μέτρα προστασίας των καλλιεργειών από τον παγετό, ανεξάρτητα από το είδος της καλλιέργειας.
Όπως τόνισε, η απώλεια μιας παραγωγής δεν έχει μόνο ως αποτέλεσμα την ανάγκη καταβολής αποζημιώσεων. Μπορεί να οδηγήσει και σε απώλεια αγορών, καθώς οι έμποροι που προμηθεύονταν προϊόντα από μια περιοχή ενδέχεται να στραφούν σε άλλες χώρες.
Ο ίδιος υπογράμμισε ότι στόχος είναι να υπάρξει ένα διαφορετικό μοντέλο αγροτικής πολιτικής, που θα δίνει στους παραγωγούς σαφή προσανατολισμό και θα στηρίζει όσους πραγματικά θέλουν να παράγουν και να εξασφαλίσουν την παραγωγή.
Τέλος, αναφερόμενος στην απόφασή του να περάσει από το χωράφι στην ενεργό πολιτική, σημείωσε ότι θεωρεί πως η συμμετοχή ανθρώπων με άμεση γνώση των προβλημάτων του πρωτογενούς τομέα μπορεί να συμβάλει στην αλλαγή της αγροτικής πολιτικής.
Σημείωση: Κράτησα στο άρθρο τις θέσεις και τα στοιχεία όπως διατυπώθηκαν στη συνέντευξη, χωρίς να τα παρουσιάσω ως ανεξάρτητα επιβεβαιωμένα στοιχεία. Αυτό είναι σημαντικό ειδικά για τους αριθμούς που αναφέρει σχετικά με ενισχύσεις, ζώα και αποζημιώσεις.
